Search





CATEGORIES


We found 1010 books

We found 268 news items

We found 1010 books




ADRIAENS L.
Les Oléagineux du Congo Belge
Pb. 304 pp. Photos en NB.
ADRIAENS L. @ wikipedia
€ 10.0
Afrika Focus
Afrika Focus. Driemaandelijks tijdschrift van Afrika-BRUG. Afrika Vereniging van de Rijksuniversiteit Gent. [voortzetting van AVRUG Bulletin]
Gebrocheerd, in-8. Volledige jaargangen 1986, 1987, 1988, 1989, 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995. Jaargang 2001 (nrs 1-2). Jaargang 2005 (nrs 1-2). Jaargang 2006 (nrs 1-2). In totaal 27 volumes.
Afrika Focus@ wikipedia
€ 81.0
ALLARD Fernand
Journal du Congo (1905-1907). Un apprentissage missionnaire
Pb, grand in-8, 338 pp., illustrations, index, bibliographie
ALLARD Fernand@ wikipedia
€ 20.0
ALMOND Gabriel A., COLEMAN James S. (editors)
The Politics of the Developing Areas
Hardcover, in-8, xii + 591 pp., tables, maps, index.
ALMOND Gabriel A., COLEMAN James S. (editors)@ wikipedia
€ 20.0
AMALAURE Jean
L’Affaire katangaise. Etiologie insolite d’une aventure transcontinentale
Pb, 133 p. + 49 pp. d'annexes. Photos en NB. Rare !

Vive attaque contre René Clémens (1911-1980), prof à l'Univ de Liège.
Texte écrit en 1962.
AMALAURE Jean@ wikipedia
€ 35.0
ANSTEY Roger
Britain and the Congo in the 19th Century
Hardcover, dj, in-8, 260 pp., illustrations, 2 maps, bibliographical notes, bibliography, index.
Contains in Appendix A: The Anglo-Portugese Treaty signed 18840226 (FO93/77/41.A.&P., 1884, C3886, LVI,45).

see also
ANSTEY Roger@ wikipedia
€ 30.0
ANSTEY Roger, [RUYS Manu, bespreking boek]
King Leopold's Legacy. The Congo under Belgian Rule 1908-1960
Hardcover, dj, in-8, 293 pp., illustrations, bibliographical notes, bibliography, index. A very critical study.

added: bespreking van dit boek door Manu Ruys in De Standaard van 26-27/2/1966.

ANSTEY Roger, [RUYS Manu, bespreking boek]@ wikipedia
€ 35.0
ARENDS, DESANTI, DUMONT, TOURE, etc
Le dossier Afrique
Pocket, 312 pp., index, bibliographie, illustré
ARENDS, DESANTI, DUMONT, TOURE, etc@ wikipedia
€ 10.0
ASCHERSON Neal
De Koning nv - De biografie van Leopold II (vertaling van: The King Incorporated, Leopold II in the age of trusts - 1963)
Hardcover, geïllustreerde stofwikkel, 320 pp. 1ste Nederlandse vertaling. Buitentekstplaten in ZW. Bibliografie, index. Noot LT: het mag opmerkelijk genoemd worden dat dit boek uit 1963 pas in 2002 in vertaling wordt gebracht. Het voorwoord bij deze uitgave dateert van april 2002. Daarin schrijft A. "De waarheid over Leopold en Kongo zal (...) pas volledig zijn wanneer die volledig bekend is, en volledig wordt aanvaard, in België zélf."

Situering binnen de monarchie:

• Leopold I (17901216-18651210; 18310721-18651210),

Leopold II (18350409-19091217; 18651217-19091217),

• Albert I (18750408-19340217; 19091223-19340217),

• Leopold III (19011103-19830925; 19340223-19510716 - abdicatie),

• regent Karel (19031010-19830601; 19440920-19500720),

• Boudewijn (19300907-19930731; 19510717-19930731),

• Albert II (1934-; 19930809-20130721 - abdicatie),

• Filips (19600415-; 20130721-)
ASCHERSON Neal@ wikipedia
€ 26.0
ASCHERSON Neal
De Koning nv - De biografie van Leopold II (vertaling van: The King Incorporated, Leopold II in the age of trusts - 1963)
Hardcover, geïllustreerde stofwikkel, 320 pp. 1ste Nederlandse vertaling. Buitentekstplaten in ZW. Bibliografie, index. Noot LT: het mag opmerkelijk genoemd worden dat dit boek uit 1963 pas in 2002 in vertaling wordt gebracht. Het voorwoord bij deze uitgave dateert van april 2002. Daarin schrijft A. "De waarheid over Leopold en Kongo zal (...) pas volledig zijn wanneer die volledig bekend is, en volledig wordt aanvaard, in België zélf."
Situering binnen de monarchie:
• Leopold I (17901216-18651210; 18310721-18651210),
Leopold II (18350409-19091217; 18651217-19091217),
• Albert I (18750408-19340217; 19091223-19340217),
• Leopold III (19011103-19830925; 19340223-19510716 - abdicatie),
• regent Karel (19031010-19830601; 19440920-19500720),
• Boudewijn (19300907-19930731; 19510717-19930731),
• Albert II (19340606-; 19930809-20130721 - abdicatie),
• Filips (19600415-; 20130721-)
ASCHERSON Neal@ wikipedia
€ 15.0
ASSOCIATION DES VETERANS DE L'ETAT INDEPENDANT DU CONGO ET DES VETERANS DU CONGO BELGE
Revue Belgo-Congolaise Illustrée, N° 1, janvier 1964
4to, 20 pp., photos en NB
En couverture le docteur Léopold Mottoulle
ASSOCIATION DES VETERANS DE L'ETAT INDEPENDANT DU CONGO ET DES VETERANS DU CONGO BELGE@ wikipedia
€ 10.0
ASSOCIATION DES VETERANS DE L'ETAT INDEPENDANT DU CONGO ET DES VETERANS DU CONGO BELGE
Revue Belgo-Congolaise Illustrée, N° 3, juillet 1966. En couverture le Colonel médecin A. Thomas
4to, 80 pp., photos en NB
ASSOCIATION DES VETERANS DE L'ETAT INDEPENDANT DU CONGO ET DES VETERANS DU CONGO BELGE@ wikipedia
€ 10.0
ASTERIA EXPEDITIONS
Expeditie voor kleinschalige ontwikkelingshulp naar Katanga
Programma-brochure, reisplan
ASTERIA EXPEDITIONS@ wikipedia
€ 15.0
AUZIAS Dominique, THIRION Caroline
République démocratique du Congo. 2015 Petit Futé (country guide) Edition française

Pb, in-8, 528 pp., illustrations, cartes, chronologie, fiche technique, régistre/index.
Informations complètes et critiques.
A la page 245 vous trouverez le code pour la version numérique gratuite de ce guide.

AUZIAS Dominique, THIRION Caroline@ wikipedia
€ 30.0
AVRUG Bulletin
AVRUG Bulletin. Driemaandelijks tijdschrift van de Afrika-vereniging van de Rijksuniversiteit te Gent. [nadien voortgezet als Afrika Focus]
Polycopie op A4-formaat. Volgende nummers worden aangeboden in één pakket: maart 1978, juni 1978, september 1978, oktober 1979, maart 1980, juni 1980, september-december 1980, maart 1981, juni 1981, september 1981, december 1981, maart 1982, juni-september 1982, december 1982, maart 1983, juni 1983, september 1983, december 1983. Toegevoegd: AVRUG-werkdocumenten nrs 1, 3 en 4.
AVRUG Bulletin@ wikipedia
€ 40.0
AXELSON Eric
Congo to Cape. Early Portuguese Explorers
Hardcover. Original Cloth 224 pp. ill. Portuguese exploration from west Africa, near the equator, into the estuary of the Congo and as far south as Southwest Africa, the Cape of Good Hope and the Indian Ocean. Readable and interesting work by the prolific author. Scan of cover and backcover available.
AXELSON Eric@ wikipedia
€ 20.0
BAEYENS J. & STENUIT D.
De vruchtbaarheidstoestand en meststoffenbehoefte van de Belgische gronden
Pb. 112 pp. ZW foto's
BAEYENS J. & STENUIT D.@ wikipedia
€ 10.0
BAEYENS J. & STENUIT D.
De vruchtbaarheidstoestand en meststoffenbehoefte van de Belgische gronden
Pb. 112 pp. ZW foto's
BAEYENS J. & STENUIT D.@ wikipedia
€ 10.0
BAL Willy
Le royaume du Congo au Xe et XVIe siècles. Documents d’histoire.
Pb, 124 p. (Collection «Histoire»)
BAL Willy@ wikipedia
€ 15.0
BAL Willy Prof.
Description du royaume de Congo et des contrées environnantes par Filippo Pigafetta et Duarte Lopez (1591)
Broché, in-8, xxxvi + 249 pp., illustrations, bibliographie. Traduction du texte italien.
BAL Willy Prof.@ wikipedia
€ 25.0

We found 268 news items

DS
Regenwoud herstellen op savannegrond: Jurgen Heytens, een Gentse West-Vlaming, is er al sinds 2012 in Congo mee bezig.
ID: 202110151116
DRAGO (befaamd Parijs ontwerper van medaillons en insignes)
uit onze privé-collectie: emaille auto-badge CONGO BELGE (jaren 50), leeuwenmotief, gouden ster, witte horizontale band doorsnijdt het donkerblauwe vlak, ingewerkte groene kroon
ID: 202110012332


afmetingen (HxB):77 x 66 mm
Kleuren: koper, donkerblauw, zwart
Gemerkt: Drago
Drago rubber houder inbegrepen.






Land: COD
nws
Brève histoire du Congo selon l'Ambassade de la R.D.C.
ID: 202109051449
Chronologie des principaux événements historiques de la R.D.C.
Chronologie des principaux événements historiques de la R.D.C.

A. Les Royaumes (du 5è au 18è siècle)

Avant l’arrivée des Européens, la Région est occupée par des populations d’origine bantoue et des Pygmées.
Les bantous sont organisés en royaumes dont les principaux sont : le royaume Kongo (15è siècle), le Royaume Luba 15ème siècle, le royaume Lunda (16è siècle), Kazembe (18è), les royaumes Kuba, Yaka, Teke, et des chefferies indépendantes chez les Mangbetu, Azandé, Mongo…

B. Les Explorations (19è siècle)

Plusieurs siècles après la découverte de l'embouchure du Fleuve Congo en 1482 par Diego Cao, le 19è siècle a permis à d'autres explorateurs de révéler au monde extérieur certaines potentialités du bassin du Congo.
Il s'agit de l'Anglais Tuckey qui remonta en 1816 le fleuve Congo jusqu'aux chutes de Yelala et inaugura ainsi la période des explorations scientifiques du 19è siècle en Afrique Centrale. Ce fut ensuite le tour du journaliste et voyageur Anglo-américain Henry Morton Stanley qui retrouva à Ujiji sur la rive du Lac Tanganyika en Tanzanie, le missionnaire et voyageur Ecossais David Livingstone le 27 octobre 1871.
C'est ainsi que, attiré par les potentialités du Congo, le Roi des Belges Léopold II créa en octobre 1882, l'Association Internationale du Congo (AIC), avec laquelle il va lancer plusieurs expéditions d’exploration et finalement créer l’Etat Indépendant du Congo (EIC) ; qui fût consacré lors de la Conférence de Berlin, organisée en 1885, en tant que propriété personnelle du Roi Léopold II.

C. Période Coloniale (de 1908 au 29 juin 1960)

La période de la colonisation débute en 1908, avec l'annexion de l'EIC, à la Belgique, qui devient le Congo Belge, période qui dura jusqu’au 30 juin 1960.
La fin de la domination belge au Congo a été précipitée par plusieurs événements externes et internes, comme la participation des soldats de la Force publique aux conflits mondiaux de 14-18 et 40-45, l’alphabétisation de la population et l’avènement d’une classe moyenne congolaise, la création de nombreux partis politiques en 1958. Ensuite, l’éclatement de troubles et émeutes à caractère revendicatif en 1959,...), sans compter à l’extérieur l’influence de la Conférence panafricaine d'Accra en 1958, le discours de Brazzaville du Général de Gaulle, ...).
Sur le plan économique, la colonie a connu un essor certain, (création de plusieurs sociétés tant étatiques que privées dans les domaines du transport, de l'agriculture et des mines), période marquée aussi, par une crise de chômage à la veille de l’indépendance.
Sur le plan socioculturel, deux faits marquants méritent d'être signalés : la création en 1954 de l'Université Lovanium de Léopoldville, l'actuelle Université de Kinshasa, la première du Congo et de l'Afrique Centrale, ainsi que celle de l'Université Officielle du Congo à Elisabethville, l'actuelle Université de Lubumbashi.
Sur le plan religieux, les églises chrétiennes traditionnelles, à savoir l'Eglise Catholique et l'Eglise Protestante, rivalisent d'ardeur pour leur implantation maximale sur l'ensemble du Congo Belge.
Un autre événement mérite d'être signalé. Il s'agit de la naissance le 06 avril 1921 à Nkamba dans la Province du Bas-Congo du mouvement religieux de Simon Kimbangu, devenu en 1959 l'Eglise du Christ sur la Terre par le Prophète Simon Kimbangu (EJCSK).

D. Période Postcoloniale (du 30 juin 1960 à nos jours)

Cette période qui s'ouvre avec l'indépendance du Congo en 1960 se subdivise en trois sous-périodes :
• La Première République (de 1960 à 1965)

• La Deuxième République (de 1965 à 1997)

• La Troisième République (de 1997 à nos jours)

1. La Première République

L'indépendance du Congo a été obtenue le 30 juin 1960, après quatre années d'effervescence nationaliste. Le Congo belge accède à l'indépendance sous le nom de République du Congo, dite "Congo Kinshasa". Joseph Kasa-Vubu est le Premier Président de la République et Patrice Emery Lumumba le premier Premier Ministre.
Quelques temps après la proclamation de l'indépendance,le 30 juin 1960, le Katanga avec Moïse Tshombe fait sécession. Entre 1961 et 1965, plusieurs troubles éclatent, marqués notamment par l'assassinat de Patrice Emery Lumumba en 1961, l'intervention des Casques bleus de l'ONU (1961-1963), qui réduisent la sécession du Katanga, et celle des parachutistes belges (1964), pour mâter une rébellion d'obédience Lumumbiste.

2. La Deuxième République

Quelques dates méritent d'être retenues au cours de cette longue période de 32 ans.
Le 24 novembre 1965 : Accession de Mobutu Sese Seko à la Présidence de la République, à la suite d'un coup d'Etat.

En 1970: L'autoritarisme se renforce, avec l'instauration d'un régime de parti unique (Mouvement Populaire de la Révolution, M.P.R.).

En 1971 : La République du Congo prend le nom de Zaïre. De 1977 à 1978 : Mobutu fait appel à la France et au Maroc pour contenir de nouvelles rébellions (Kolwezi).

A partir de 1990 : Confronté à une opposition croissante et farouche, Mobutu est acculé à certaines concessions (ouverture au multipartisme, mise en place d'un pouvoir de transition) mais refuse la démocratisation complète des institutions.

En 1994 : La crise politique se double du problème de l'afflux massif des réfugiés rwandais.

3. La Troisième République

Cette période commence avec la fin de la guerre de Libération menée par Mzee Laurent Désiré KABILA.
En 1997: Les troupes rebelles, progressant d'Est à l'Ouest, prennent le contrôle du pays et contraignent Mobutu à abandonner le pouvoir.

Le 17 mai 1997: Laurent Désiré Kabila prend le pouvoir et rebaptise le Zaïre en République Démocratique du Congo.

Le 02 août 1998 : Début de l'agression de la République Démocratique du Congo par le Rwanda, l'Ouganda et le Burundi.

Le 16 janvier 2001 : Assassinat de Laurent Désiré Kabila.

Le 26 janvier 2001 : Avènement à la Magistrature Suprême de Joseph Kabila Kabange, qui devient Président de la République démocratique du Congo.

Le 02 avril 2003 : Adoption de l’Acte Final du Dialogue Inter-Congolais (DIC). Le Dialogue Inter-Congolais est une rencontre des protagonistes de la crise politique consécutive à la guerre qui a déchiré la RDC depuis 1998. Il constitue la matérialisation d’un des points clés de l’Accord de cessez-le -feu conclu à Lusaka, en Zambie, les 10 et 11 juillet 1999 entre les gouvernements de la RDC, de l’Ouganda et du Rwanda, et signé en août de la même année par les groupes des rebelles congolais soutenus par ces deux derniers pays.

En adoptant l’Acte Final, les parties au DIC acceptent comme exécutoires les instruments énumérés ci-dessous, convenus à l’issue des négociations politiques et devant régir la transition en RDC.

Il s’agit :
a) des trente-six résolutions sur le Programme d'action du gouvernement, dûment adoptées par la plénière du DIC;
b) de l’Accord Global et Inclusif sur la transition en RDC ainsi que du mémorandum additionnel sur l’armée et la sécurité, signés respectivement le 17 décembre 2002 et le 06 mars 2003 à Pretoria et endossés à Sun City le 1er avril 2003;
c) de la Constitution de la transition adoptée à Sun City en République Sud-africaine le 1er avril 2003.
Le 04 avril 2003 : Promulgation de la Constitution de la Transition par le Président Joseph Kabila.
Le 07 avril 2003 : Prestation de serment de Joseph Kabila, en qualité de Président de la République Démocratique du Congo pour la période de la transition.
Le 18 décembre 2005 : Référendum sur la nouvelle Constitution. Taux de participation: 84,31%.
Le 18 février 2006 : Promulgation de la Constitution de la 3ième République.
Le 31 juillet 2006 : premier tour des premières élections présidentielle et législative par suffrage universel.
Le 29 octobre 2006 : deuxième tour des élections présidentielle par chiffrage universelle.
Le 15 novembre 2006 : La Commission électorale indépendante proclame l'élection Joseph Kabila Kabange à la majorité absolue comme premier président de la 3ième République.
Le 06 décembre 2006 : prestation de serment du Président Joseph Kabila Kabange.
Le 29 octobre 2006 : installation du Parlement.
Le 29 octobre 2006 : installation du Sénat.
Le 29 octobre 2006 : installation de la Chambre Basse.
4. L’élection de Félix-Antoine Tshisekedi Tshilombo

A l’issue des élections présidentielles et législatives du 30 décembre 2018, Félix-Antoine Tshisekedi Tshilombo, fils de l’Ancien Premier ministre de la Transition et président de l’UDPS (Union pour la démocratie et le Progrès social), Etienne Tshisekedi wa Mulumba, est élu et devient le 5ème président de la République démocratique du Congo.

Cette élection marque pour la première fois dans l’histoire de la République démocratique du Congo, l’avènement pacifique d’un nouveau chef de l’Etat à la tête du pays.

(consulté 20210904)
La Libre Afrique
RDC: expiration des contrats pétroliers du milliardaire israélien Dan Gertler
ID: 202107031204
Dans République démocratique du Congo24 juin 2021AFP1574 Vues
RDC: expiration des contrats pétroliers d’un milliardaire israélien

Des organisations anti-corruption congolaises et internationales ont salué mercredi l’expiration des permis de recherche accordés au milliardaire israélien Dan Gertler en 2010 sur deux blocs pétroliers de l’est de la République démocratique du Congo. Le collectif anti-corruption « Le Congo n’est pas à vendre (CNPAV) » note avec « satisfaction l’expiration des permis de recherche pour les blocs 1 et 2 du Graben Albertine, qui avaient été octroyés en 2011 de manière opaque à des sociétés affiliées à Dan Gertler ».

Dans une lettre du 16 juin dont l’AFP a pu vérifier l’authenticité, le ministère des Hydrocarbures a informé l’empire Dan Gertler de sa décision mettant fin au contrat de partage de production entre la RDC et l’association Caprilcat Ltd ainsi que Foxwhelp Ltd sur les deux blocs pétroliers.

De droit congolais, ces deux sociétés sont affiliées à Dan Gertler.

Le ministère a également enjoint aux deux entreprises de transmettre au gouvernement tous les résultats d’exploration réalisée sur les deux blocs pétroliers.

En réponse, l’avocat de M. Gertler a mis en cause cette décision, évoquant une décision de la justice (Conseil d’état) l’autorisant à poursuivre ses activités.

Me Guillaume Muyembe a estimé dans une lettre du 18 juin, consultée par l’AFP, que la décision du ministre « porte un grave et grand préjudice » à M. Gertler, se réservant « toute la latitude de saisir le juge arbitral pour que justice lui soit rendue ».

Ce contrat de partage de production entre la RDC et le milliardaire remonte à mai 2010, sous le régime de l’ex-président Joseph Kabila, proche l’homme d’affaires israélien.

En cas d’éventuelle redistribution desdits blocs pétroliers, « Le Congo n’est pas à vendre » a invité le gouvernement au strict respect de la loi qui exige un appel d’offre transparent « en vue d’éviter de commettre les mêmes erreurs que le régime précédent ».

Le collectif accuse M. Gertler de bénéficier d’autres actifs importants, notamment dans le secteur minier de la RDC.

Dans un rapport publié le 13 mai, le CNPAV avait estimé à près de 4 milliards de dollars de perte enregistrée par la RDC, à cause des contrats miniers et pétroliers douteux conclus avec M. Gertler.
Land: COD
KRO-NCRV - Twan Huys
19 mei 2021: KRO nagelt in een documentaire 'Waarde van de aarde' over mijnbouw in Congo Glencore en de Israëlier Dan Gertler aan de schandpaal. Het gaat voornamelijk over kobalt en de uitzending is dan ook getiteld 'Crimineel Kobalt'
ID: 202105192347
Twan Huys onderzoekt wat er schuil gaat achter de handel in grondstoffen.

De particuliere mijnbouw in Kolwezi en omstreken wordt bedreven door kinderen en vrouwen en is illegaal.
Blijkbaar koopt het Zwitserse Glencore (HQ in Zug) via stromannen de kobaltproductie van de kinderen.

Kobalt is een onmisbare grondstof in de aanmaak van oplaadbare batterijen.

Glencore slaat een bijzonder mal figuur door geen interview toe te staan.

De Kabila-clan wordt even vernoemd maar die piste wordt niet uitgediept.

Dokter Mukwege - Nobelprijs voor de Vrede 2018 - wijdt de oorlog in Oost-Congo aan de grondstoffenbelangen die in het geding zijn.

Wikipedia wijdt een uitgebreid artikel aan Dan Gertler
Land: COD
LT
enkele foto's van de tentoonstelling in het MAS: 100 x Congo - Een eeuw Congolese kunst in Antwerpen
ID: 202101230146
Land: COD
Lowes Sara & Montero Eduardo
Concessions, Violence, and Indirect Rule: Evidence from the Congo Free State
ID: 202010008797
Concessions, Violence, and Indirect Rule: Evidence from the Congo Free State
Sara Lowes & Eduardo Montero
Twitter
LinkedIn
Email
WORKING PAPER 27893
DOI 10.3386/w27893
ISSUE DATE October 2020
All colonial powers granted concessions to private companies to extract natural resources during the colonial era. Within Africa, these concessions were characterized by indirect rule and violence. We use the arbitrarily defined borders of rubber concessions granted in the north of the Congo Free State to examine the causal effects of this form of economic organization on development. We find that historical exposure to the concessions causes significantly worse education, wealth, and health outcomes. To examine mechanisms, we collect survey and experimental data from individuals near a former concession boundary. We find that village chiefs inside the former concessions provide fewer public goods, are less likely to be elected, and are more likely to be hereditary. However, individuals within the concessions are more trusting, more cohesive, and more supportive of sharing income. The results are relevant for the many places that were designated as concessions to private companies during the colonial era.

src= https://www.nber.org/papers/w27893 (20210523)
BUD Guy
The ‘Settler Moment’ in Belgian Africa: Europeans in the Belgian Congo and Ruanda-Urundi during the Second World War, in: Journal of Belgian History, L, 2020, 1, pp. 38-58.
ID: 202006328841
Land: COD
koning Filip
Spijt over de pijnlijke episoden in Congo - Geen veroordeling van het koloniale systeem
ID: 202006300861
‘Bij de zestigste verjaardag van de onafhankelijkheid van de Democratische Republiek Congo houd ik eraan u, en het Congolese volk, mijn hartelijkste gelukwensen aan te bieden.’

‘Deze verjaardag is een uitstekende gelegenheid om onze vriendschappelijke banden te herbevestigen. Wij verheugen ons over de intense samenwerking tussen onze beide landen in verschillende domeinen, en in het bijzonder op het medische vlak. Vandaag vergt de pandemie al onze aandacht bovenop alle andere uitdagingen. Het bevoorrechte partnership tussen België en Congo is een sterke troef om daar het hoofd aan te bieden. Ter gelegenheid van uw nationale feestdag wil ik ons engagement in dit partnerschap bevestigen.’

‘Om onze banden te versterken en de vriendschap tussen onze landen te verdiepen, moeten we in alle openheid en sereniteit met elkaar kunnen spreken over onze lange gezamenlijke geschiedenis. ‘

‘Deze geschiedenis bestaat uit gemeenschappelijke verwezenlijkingen, maar ook uit pijnlijke episoden. Ten tijde van Congo-Vrijstaat werden geweld- en gruweldaden gepleegd die op ons collectieve geheugen blijven wegen. Gedurende de daaropvolgende koloniale periode werd eveneens leed veroorzaakt en zijn vernederingen toegebracht. Ik houd eraan mijn diepste spijt te betuigen voor die wonden uit het verleden. Wonden die tegenwoordig weer pijnlijk voelbaar worden door daden van discriminatie, nog te sterk aanwezig in onze samenleving. Ik zal blijven strijden tegen alle vormen van racisme. Ik moedig de reflectie aan die in ons parlement wordt aangevat om definitief met het verleden in het reine te komen.’

‘We moeten naar de toekomst kijken in een geest van samenwerking en wederzijds respect om de mondiale uitdagingen aan te pakken. De strijd voor de menselijke waardigheid en voor een duurzame ontwikkeling vraagt dat we onze krachten bundelen. Deze ambitie koester ik voor onze beide landen en beide continenten, Afrika en Europa.’

Door de huidige omstandigheden kan ik helaas niet naar uw mooie land reizen, dat ik graag beter zou leren kennen. Ik hoop dat ik daar spoedig de gelegenheid toe krijg’.
Land: COD
LT
zoek het verschil tussen gisteren en vandaag
ID: 202006280211
1899: Bericht van Leopold II aan zijn agenten in Congo Vrijstaat: 'Tegen het eind van de maand wil ik een levering van 15000 kg ivoor in Boma. Stop. Hoe jullie het klaarspelen interesseert mij niet. Stop.'
2019: Bericht van een kleding-multinational aan een textielfabriek in Bangladesh: 'Bevestigen bestelling van 39.000 jurken type Hazard à 6.95 US$ per stuk. Stop. Levering Chittagong FOB 31 maart. Stop. Etiketering door onze diensten. Stop. Facturatie aan XYX, Yaren, Nauru.'
LT
Kolonialisme beschouwen als een RAUW KAPITALISTISCH SYSTEEM. Dat moet de boodschap zijn.
ID: 202006101312
Leopold II was weliswaar een hoofdrolspeler maar geen uitzondering.
Wij pleiten voor het behoud van de standbeelden als aanknopingspunt voor een debat over uitbuiting, en kolonialisme in het bijzonder. Dan komen ook de koloniale trusts in het vizier.
Van daaruit kunnen we dan komen tot een aanpassing van ons buitenlands beleid, en Afrika en Congo in het bijzonder. Want in feite is het kolonialisme nooit gestopt, het heeft een andere gedaante aangenomen.

DESKECO
RDC : le ministère du Portefeuille qualifie de
ID: 202003022204
PAR DESKECO - 02 MAR 2020, DANS ACTUALITÉS
C’est par un communiqué de presse que le ministère du Portefeuille a réagi par rapport au dossier SOKIMO-AJN Resources Inc. qui defraie la chronique depuis quelques semaines.

"Il s'observe depuis quelques temps, une agitation injustifiée dans certains milieux, les réseaux sociaux et les journaux autour de simples déclarations d'intention entre la Société Minière de Kilo Moto" SOKIMO " une société commerciale, libre de réfléchir sur tout modèle économique pouvant assurer sa survie et son développement à travers un accès aux dividendes d'une part, et AJN Société listée en bourse au Canada, d'autre part", écrit le directeur de cabinet du ministère du Portefeuille, Kabasele Bakenza, dans son communiqué de presse daté du 2 mars 2020.

Selon le ministère du Portefeuille, au stade actuel, "il n'y a aucun engagement définitif, si ce n'est qu'une déclaration d'intentions entre les deux parties qui exigerait, pour sa concrétisation toute une procédure suivante : l'approbation de la transaction par le Conseil d'administration d'abord ensuite l'entérinement par l'assemblée générale et enfin le quitus du gouvernement représenté par le ministère du Portefeuille".

Par ailleurs, le directeur de cabinet rassure que le ministre, Kuete Nyimi Bemuna, veille au grain pour le "respect de procédures légales en matière de gestion des entreprises du Portefeuille de l'Etat".

A la suite de l'annonce le 18 janvier 2020 par AJN Resources Inc. de la signature du protocole d’accord avec la SOKIMO pour la conversion de ses droits en participation directe, il y a eu plusieurs réactions.

D'abord, les deux coassociés de la SOKIMO à Kibali Gold Mines, Barrick Gold Corporation et Anglo Gold Ashanti, ont fait des communiqués pour protester contre cette transaction.

Ensuite, les ONG notamment "Le Congo n'est pas à vendre" et la COGEP (Coalition pour la Gouvernance des Entreprises Publiques du secteur extractif) ont unanimement interpellé le président de la République et le Premier ministre pour l'annulation de ce protocole d'accord entre la SOKIMO et AJN Resources Inc.

Cependant, les dirigeants de la SOKIMO n'ont jamais réagi par rapport à ce dossier de cession des permis à AJN Resources Inc.

Amédée Mwarabu
Land: COD
STATBEL
2.918 naturalisaties in november 2019
ID: 202002061346
In november 2019 hebben 2.918 personen de Belgische nationaliteit verworven. De voornaamste herkomstlanden van mensen die in november Belg werden zijn Marokko, Roemenië, Polen, de Democratische Republiek Congo en Italië.


Land: BEL
HUMAN RIGHTS WATCH
Democratic Republic of Congo (report HRW 2020)
ID: 202001271532
Felix Tshisekedi was sworn in as president on January 24, 2019, following longdelayed and disputed national elections, marred by widespread irregularities, voter suppression, violence, and interference from armed groups. More than a million Congolese were unable to vote in the presidential election because voting in three areas was postponed to March 2019, officially because of security and concerns over an Ebola outbreak in the east. At his swearing in, Tshisekedi said his administration would “guarantee to each citizen the respect of the exercise of their fundamental rights” and to end all forms of discrimination, promising that his government would prioritize “an effective and determined fight against corruption … impunity, bad governance, and tribalism.” His administration released most political prisoners and activists detained during the country’s protracted political crisis, and those living in exile were allowed to return home. In March, Tshisekedi removed Kalev Mutondo as director of the National Intelligence Agency, where he was a principal architect of former President Joseph Kabila’s administration’s drive to repress dissent. Many other senior security force officers, with long histories of involvement in serious human rights abuses, remained in their posts. Members of Kabila’s political coalition maintained a majority in parliament, as well as about two-thirds of the posts in the new government. Some of the most acute violence in the country in recent years took place in Yumbi, western Congo, in mid-December 2018 when at least 535 people were killed. Most of the victims were ethnic Banunu, killed by ethnic Batende. In eastern Congo, numerous armed groups, and in some cases government security forces, attacked civilians, killing and wounding many. The humanitarian situation remained alarming, with 4.5 million people internally displaced, and more than 890,000 people from Congo were registered as refugees and asylum seekers. Presidential Elections Tshisekedi’s victory over opposition candidate Martin Fayulu in the December 30, 2018 elections was disputed by an independent observation mission from the Catholic Church. Leaked data from the state-controlled electoral commission (Commission électorale nationale indépendante, CENI) and data gathered by the church showed that Fayulu won about 60 percent of the vote. Fayulu’s supporters from an array of opposition political parties protested in many cities across Congo. Security forces often responded to protests, some violent, with excessive, including unnecessary, lethal force. Security forces killed at least 10 people and injured dozens during protests after provisional results were announced on January 10. At least 28 people suffered gunshot wounds in Kikwit, Kananga, Goma, and Kisangani when security forces dispersed demonstrators. On the day after the elections, the government shut down internet and text messaging throughout the country, restricting independent reporting and information-sharing. The internet was restored on January 19.
Freedom of Expression and Peaceful Assembly
There has been a significant decline in political repression since Tshisekedi came to power. Many political prisoners and activists detained in previous years were freed, while activists and politicians in exile were allowed to return. However, some peaceful demonstrators continued to be arbitrarily detained or beaten by security forces. On June 30, Congo’s independence day, police fired live ammunition, killing one person, during opposition protests in Goma against corruption and election fraud. In July, security forces evicted thousands of illegal miners from a copper and cobalt mine in Kolwezi, Lualaba province, sparking protests outside the governor’s office and looting of shops. Attacks on Civilians by Armed Groups and Government Forces More than 130 armed groups were active in eastern Congo’s North Kivu and South Kivu provinces, attacking civilians. The groups included the largely Rwandan Democratic Forces for the Liberation of Rwanda (FDLR) and allied Congolese Nyatura groups, the largely Ugandan Allied Democratic Forces (ADF), the Nduma Defense of Congo-Renové (NDC-R), the Mazembe and Yakatumba Mai Mai groups, and several Burundian armed groups. Many of their commanders have been implicated in war crimes, including ethnic massacres, rape, forced recruitment of children, and pillage. According to the Kivu Security Tracker, which documents violence in eastern Congo, assailants, including state security forces, killed at least 720 civilians and abducted or kidnapped for ransom more than 1,275 others in North Kivu and South Kivu in 2019. Beni territory, North Kivu province, remained an epicenter of violence, with about 253 civilians killed in more than 100 attacks by various armed groups, including the ADF. At least 257 civilians were kidnapped in Rutshuru territory, North Kivu province, often by armed groups. The Fizi and Uvira highlands in South Kivu saw fighting between the mainly ethnic Banyamulenge Ngumino armed group and allied self-defense groups, and Mai Mai groups, comprising fighters from the Bafuliro, Banyindu, and Babembe communities, with civilians often caught in the middle. Clashes between armed groups in the South Kivu highlands surged in February, displacing an estimated 200,000 people over the following months. In early June, violence resurfaced in parts of northeastern Congo’s Ituri province, where armed assailants launched deadly attacks on villages, killing over 200 civilians and displacing an estimated 300,000 people. At least 28 displaced people were killed in Ituri in September. Justice and Accountability In July, a three-judge panel at the International Criminal Court (ICC) unanimously found the rebel leader and former army general Bosco Ntaganda guilty of 13 counts of war crimes and 5 counts of crimes against humanity committed in Ituri in 2002 and 2003. The charges included murder and attempted murder, rape, sexual slavery, attacking civilians, pillaging, displacement of civilians, attacking protected objects, and recruiting and using child soldiers. The judges found that Ntaganda and others agreed on a common plan to attack and drive the ethnic Lendu population out of Ituri through the commission of crimes. In November, the ICC sentenced him to 30 years in prison. Troops under Ntaganda’s command also committed ethnic massacres, killings, rape, torture, and recruitment of child soldiers in the Kivus, including when Ntaganda commanded troops in the Rwandan-backed National Congress for the Defense of the People (CNDP) and M23 armed groups, and while he served as a general in the Congolese army. His trial at the ICC only dealt with crimes related to the Ituri conflict. The Congolese army announced on September 18 that its forces killed Sylvestre Mudacumura, the FDLR’s military commander, and some of his lieutenants. Mudacumura had been wanted by the ICC since 2012 for nine counts of war crimes. The Congolese trial, which started in June 2017, into the murders of United Nations investigators Michael Sharp and Zaida Catalán and the disappearance of the four Congolese who accompanied them in March 2017 in the central Kasai region was ongoing at time of writing. In February, a military court in Goma found Marcel Habarugira, a former Congolese army soldier turned warlord, guilty of the war crimes of rape and use of child soldiers committed while leading a faction of an armed group known as Nyatura (“hit hard” in Kinyarwanda). Habarugira received a 15-year prison sentence. His group, which received arms and training from Congolese army officers, carried out many atrocities in 2012. A trial against Congolese security force members arrested for allegedly using excessive force to quash a protest in Kamanyola, eastern Congo, in September 2017, during which 38 Burundian asylum seekers were killed, and more than 100 others wounded, started on June 28 and was ongoing at time of writing. Six members of the security forces faced charges of murder and attempted murder before a military court in Bukavu, South Kivu province. The trial of Nduma Defense of Congo (NDC) militia leader Ntabo Ntaberi Sheka, who surrendered to the UN peacekeeping mission in Congo (MONUSCO), began on November 27, 2018 and was ongoing at time of writing. Sheka was implicated in numerous atrocities in eastern Congo, and he had been sought on a Congolese arrest warrant since 2011 for alleged crimes against humanity, including mass rape. On June 7, Congolese authorities issued an arrest warrant against warlord Guidon Shimary Mwissa, Sheka’s former deputy and the leader of Nduma Defense of Congo-Rénové (NDC-R) armed group, which has been responsible for widespread attacks on civilians in North Kivu. He is wanted for “participation in an insurrectional movement,” “war crimes by child recruitment,” and “crimes against humanity by rape.” Despite these allegations, NDC-R continued to collaborate with the Congolese army in the area the group controls, which is larger than that of any other armed group in Congo. Human Rights Watch was unaware of any attempt by Congolese authorities or UN peacekeepers to arrest Guidon. He was sanctioned in 2018 by the UN Security Council and the United States. Congo’s military justice officials investigated the December 2018 Yumbi killings—in which at least 535 people were killed—and arrested dozens of suspected assailants and instigators. A trial was yet to start at time of writing. Key International Actors In February, the US State Department imposed visa restrictions on three electoral commission senior officials, the then-president of the national assembly, and the president of the Constitutional Court, accusing them of corruption and obstructing the presidential election. In March, the US Department of the Treasury’s Office of Foreign Assets Control (OFAC) imposed financial sanctions on the same three electoral commission officials. In May, justice ministers attending the International Conference on the Great Lakes Region meeting in Kenya said that greater efforts were needed to “uphold human rights, promote justice, and eradicate impunity.” To achieve these goals, they approved a series of specific recommendations. In March, the Security Council unanimously adopted a resolution extending the mandate of MONUSCO for nine months and called for an independent strategic review of the mission.
Land: COD
Transparency International
The Corruption Perceptions Index 2019 published - Belgium 17th best - Bad score of Turkey not commented in the report - RDC Congo at place 168 in the ranking
ID: 202001247812
The Corruption Perceptions Index 2019 reveals a staggering number of countries are showing little to no improvement in tackling corruption. Our analysis also suggests that reducing big money in politics and promoting inclusive political decision-making are essential to curb corruption. The CPI scores 180 countries and territories by their perceived levels of public sector corruption, according to experts and business people.

In the last year, anti-corruption movements across the globe gained momentum as millions of people joined together to speak out against corruption in their governments. Protests from Latin America, North Africa and Eastern Europe to the Middle East and Central Asia made headlines as citizens marched in Santiago, Prague, Beirut, and a host of other cities to voice their frustrations in the streets. From fraud that occurs at the highest levels of government to petty bribery that blocks access to basic public services like health care and education, citizens are fed up with corrupt leaders and institutions. This frustration fuels a growing lack of trust in government and further erodes public confidence in political leaders, elected officials and democracy. The current state of corruption speaks to a need for greater political integrity in many countries. To have any chance of curbing corruption, governments must strengthen checks and balances, limit the influence of big money in politics and ensure broad input in political decision-making. Public policies and resources should not be determined by economic power or political influence, but by fair consultation and impartial budget allocation.

Land: INT
Categorie: POLITICS - GESJOEMEL
TESSENS Lucas
Excuses aanbieden aan Congo ? Niet in mijn naam
ID: 202001040913
'Ik hoop dat koning Filip dit jaar, opnieuw op 30 juni, naar Congo zal gaan om daar de excuses van het Belgische volk aan te bieden’, schrijft Nadia Nsayi in De Standaard van 4 januari 2020.
Dat is een vrijgeleide voor de echte verantwoordelijken van de wandaden van de kolonisatie.
Zonder een diepgaande analyse van wat kolonisatie nu eigenlijk (geweest) is, zijn excuses van het Belgische volk volstrekt waardeloos.
Laat het ons eens hebben over de roofzucht van de monarchie en de hebzucht van de koloniale trusts, dan komen we al dichter in de buurt van wie zijn excuses moet aanbieden. Daarvoor is het nodig in de economische geschiedenis van Congo te duiken.
Dan zal blijken dat een tiental families de volle verantwoordelijkheid draagt voor de koloniale uitbuitingspolitiek. Tot op vandaag plukken zij via de opgebouwde vermogens de vruchten daarvan.
De winst privatiseren en de schuld collectiviseren, we hebben er mooi genoeg van. Ook wat Congo betreft.

Gepubliceerd in De Standaard van 20200107:

DEWULF Valentine
Prononcer et exercer le droit par l’administration coloniale. Les acteurs de la relégation au Congo Belge (1910-1960)
ID: 202000008974
Valentine Dewulf, «Prononcer et exercer le droit par l’administration coloniale. Les acteurs de la relégation au Congo Belge (1910-1960)», C@hiers du CRHiDI. Histoire, droit, institutions, société [En ligne], Vol. 42 - 2020, URL : https://popups.uliege.be/1370-2262/index.php?id=656.
Land: COD
nws
Koninklijke Schenking doorgelicht en duister bevonden - Paul Buysse ontkent
ID: 201911271422
lees meer op de speciale website die vandaag opstart

De Koninklijke Schenking vindt zijn oorsprong bij Leopold II en diens plundering van Congo, in samenwerking met de koloniale holdings.

Historiek:
Naar aanleiding van zijn vijfenzestigste verjaardag besloot koning Leopold II om de onroerende goederen die hij de voorbije jaren had verworven en die bijdroegen tot het natuurschoon, aan het land te schenken. Hij liet dat op 9 april 1900 per brief weten aan de regering.
Hij bedong dat een aantal van die goederen nooit mocht worden verkocht. Sommige moesten hun oorspronkelijke functie en uitzicht bewaren. Een deel moest ter beschikking blijven van de troonopvolgers.
Met een brief van 15 november 1900 werden aan de inventaris van 9 april nog enkele goederen toegevoegd.
De Staat aanvaardde de schenking bij wet van 31 december 1903 (Belgisch Staatsblad van 1 januari 1904).
Daarnaast vinden sommige onroerende goederen van het patrimonium hun oorsprong bij het Verdrag tot Afstand van de Onafhankelijke Staat Congo van 28 november 1907 en de Bijkomende Akte aan dit verdrag van 5 maart 1908, goedgekeurd bij wetten van 18 oktober 1908 (Belgisch Staatsblad van 19 oktober 1908).
In het begin werd het beheer van al die goederen verzekerd door de Dienst der Domeinen van het Ministerie van Financiën.
Na verloop van tijd werd de Koninklijke Schenking opgericht als een zelfstandige openbare instelling van de Staat en onder het toezicht van de minister van Financiën (koninklijk besluit van 9 april 1930 - Belgisch Staatsblad van 29 mei 1930). De Koninklijke Schenking bezit een eigen rechtspersoonlijkheid en een volledige financiële autonomie, dat wil zeggen dat zij zelfbedruipend moet zijn, zonder lasten voor de belastingplichtige.

Nu blijkt uit onderzoek van De Tijd, Knack, Apache en VRT dat de belastingbetaler toch opdraait voor onderhouds- en renovatiekosten. Dat gebeurt via speciale constructies: huurcontracten waarbij de overheid als huurder ook renovatiekosten op zich neemt.
Volgens graaf (sinds 2014) Paul Buysse is er geen vuiltje aan de lucht en werden er ook nooit vragen gesteld naar het reilen en zeilen van de Koninklijke Schenking.
Een eenvoudig onderzoekje via Google brengt al aan het licht dat de graaf de waarheid geweld aandoet (het eufemisme is gewild): er zijn wetsvoorstellen (vanaf 2009), vragen in het kader van openbaarheid van bestuur, boeken, etc. geweest, die net aandrongen op meer transparantie.
zie het artikel van Herman Matthijs in 2007


zie ook de weigering van de Koninklijke Schenking om documenten mede te delen (2017-2018)

amendementen van Vuye en Wouters op de uitgavenbegroting 2017

zie ook een wetsvoorstel van 2015 erop gericht meer transparantie over de Koninklijke Schenking

zie ook wetsvoorstel van 2009 van Pol Van den Driessche

zie ook het boek van Vuye en Wouters (2016)

De top leidt een luizenleventje op kosten van de gemeenschap. In dit dossier moet ook maar eens onderzocht worden of op de gronden en gebouwen onroerende voorheffing moet betaald worden en of de beheerders zitpenningen ontvingen.
Welke rol speelde de Patrimoniumdocumentatie (het vroegere Kadaster) hierin?

Bovendien vragen we ons af of dit steekvlamjournalistiek zal zijn.
Zoja, dan heeft de belastingbetaler via de dotatie aan de VRT ook nog eens onnuttige - want zonder gevolgen - onderzoeksjournalistiek gefinancierd.

De NVA vraagt een Parlementaire Onderzoekscommissie. Terecht, zo menen wij.




Huidige samenstelling van de beheerraad:

Voorzitter: Graaf Paul Buysse

Afgevaardigde-beheerder: Ph. Lens, adviseur bij de Algemene Administratie van de Patrimoniumdocumentatie (FOD Financiën)
Beheerders :
A. d’Aspremont Lynden, ere-professor aan de universiteit Lille 3
Noël De Bruyne, intendant van de Civiele Lijst
J. Hennes, vleugeladjudant van de koning
H. D’Hondt, voorzitter van het Directiecomité van de FOD Financiën, administratief adviseur
M. Evenepoel, administrateur-generaal van het Agentschap voor Natuur en Bos van de Vlaamse overheid, technisch adviseur
Geert Noels, chief economist en vennoot van de nv Econopolis
Vincent Pardoen, vertegenwoordiger van Z.M. Koning Albert II
Br. Quévy, directeur-generaal van het Directoriaat-generaal Landbouw, Natuurlijke hulpbronnen en Leefmilieu van de Waalse overheidsdienst, technisch adviseur
Pierre Warnauts, ere-protocolchef van het Huis van de Koning

Secretaris, zonder medebeslissende stem:
B. Bekaert, attaché bij de Algemene Administratie van de Patrimoniumdocumentatie

Administratieve zetel:
Brederodestraat 14
1000 Brussel

Land: BEL
Categorie: POLITICS - GESJOEMEL
Van Hooreweghe Mathijs
17 oktober 2019: tijdlijn Congo op prezi.com
ID: 201910178827
https://prezi.com/p/dh9rlvrqwsj9/geschiedenis-van-congo-tijdlijn/
Land: COD
nws
net verschenen: Renders Luc, Koloniseren om te beschaven. Het Nederlandstalige Congoproza van 1596 tot 1960
ID: 201910081497
Hardcover, in-8, 495 pp., bibliografische noten, bibliografie, auteursindex.
LUC RENDERS OVER DE NEDERLANDSTALIGE CONGOLITERATUUR
In dienst van kerk, staat en industrie
Elke literatuurgeschiedenis is ook een mentaliteitsgeschiedenis. Dat geldt zeker voor een koloniale literatuurgeschiedenis. Neerlandicus Luc Renders brengt de Nederlandstalige Congo­literatuur in kaart. ‘De kolonisatie zelf werd amper in vraag gesteld’, zegt hij. TOON HORSTEN
LUC RENDERS
Koloniseren om te beschaven. Het Nederlandstalige Congoproza van 1596 tot 1960. Gramadoelas, 496 blz., 34,95 €.
0 van 100
Vlaamse striphelden die door de donkere binnenlanden van Belgisch Congo trokken, wisten wat hen te wachten stond: ze eindigden vaak, onvriendelijk bejegend door met speren zwaaiende inboorlingen, in een kookpot. Maar hoe zat het in de literatuur? Luc Renders, emeritus hoogleraar aan de universiteit van Hasselt, baande zich een weg door wat Vlaamse en Nederlandse schrijvers destijds over Congo te melden hadden, en brengt zijn bevindingen nu samen in de uitvoerige literair-wetenschappelijke studie Koloniseren om te beschaven. Het Nederlandstalige Congoproza van 1596 tot 1960.

Dat zo’n boek nog niet bestond, mag verbazing wekken. Het zegt iets over onze omgang met het koloniaal verleden. Rondreizende avonturiers, missionarissen met heimwee en eenzame ambtenaren die troost zoeken in de armen van hun zwarte ménagère: het is een bont gezelschap dat 500 bladzijden lang aan de lezer voorbijtrekt. Een ooit bloeiend maar nu al decennia ondergesneeuwd onderdeel van de literaire geschiedenis komt tot leven.

Maar het boek leert vooral hoe onze voorouders keken naar de activiteiten die eerst door koning Leopold II en later door het koninkrijk België in Midden-Afrika werden ontplooid. Renders stelt zich namelijk niet alleen de vraag wie welke boeken over Congo publiceerde, hij wil ook weten welke houding de schrijvers in kwestie innamen tegenover de kolonisatie. Deelde iedereen het grote beschavingsoptimisme van koning en koninkrijk?

‘De grote Nederlandstalige Congoroman, die de hele geschiedenis in perspectief plaatst, moet nog geschreven worden’

‘Ik begin mijn overzicht lang voor de kolonisatie. Die voorgeschiedenis heeft in wezen niets met de kolonisatie te maken, maar ze is erg belangrijk. Want lang voor Leopold II Congo inlijfde als zijn persoonlijk bezit, waren er al veel contacten tussen Europa en Midden-Afrika, vooral tussen Portugal en het koninkrijk Kongo. Kongo had het katholicisme aangenomen als staatsgodsdienst, en de Portugezen speelden er een actieve rol bij de slavenhandel. Ook Vlaamse missionarissen trokken er in die tijd naartoe, én er werd al in het Nederlands over geschreven. Toen Leopold II Congo Vrijstaat oprichtte, het katholicisme wilde invoeren én de slavernij wilde bestrijden, sloot hij – in ieder geval in zijn discours – aan bij wat er vroeger was gebeurd.’

U noemt ‘Batavia’ van Hendrik Conscience uit 1858 als de eerste Vlaamse koloniale roman. Deze verscheen bijna dertig jaar vóór de oprichting van Congo Vrijstaat.
‘Leopold I, de eerste Belgische koning, ondernam van bij zijn aantreden meteen pogingen om een kolonie te verwerven. Met Batavia, een roman over Nederlands-Indië, wilde Conscience de koloniale ambities van de koning onderschrijven, promoten en aanvaardbaar maken bij de bevolking.’


Een zuster leert Congolese kinderen snit en naad. Roger-Viollet

Bleef de literatuur vooral een propaganda-instrument toen Congo Vrijstaat er eenmaal was?
‘In grote mate wel. In heel veel informatieve literatuur werd de lof gezongen van de plannen van Leopold II. Al waren er ook mensen als Cyriel Buysse, die al in 1885 de draak stak met de koning en de opportunistische jaknikkers die zijn koloniale plannen verheerlijkten.’

Het merendeel van de mensen die vanuit België naar Congo vertrokken was Nederlandstalig – bij de missionarissen ging het zelfs om 85 procent. Maar de officiële voertaal was Frans. Bestond er iets als een Nederlandstalig literair leven?
‘De manier waarop hij naar vrouwen kijkt maakt het werk van Jef Geeraerts onleesbaar. ik word niet vrolijk van wat hij met zijn talent heeft gedaan’

‘De top van de koloniale hiërarchie was Franstalig, maar daaronder zaten inderdaad vooral Vlamingen. Dat heeft tot gevolg dat er veel in het Frans is verschenen, maar méér in het Nederlands, want de grote meerderheid van de missionarissen en ambtenaren schreef in het Nederlands. Tot een literair leven in Congo leidde dat echter niet. Vrijwel alle titels rolden in België van de persen. Het bleef literatuur die niet voor de plaatselijke bevolking was bestemd, maar voor het Vlaamse lezerspubliek, met als doel steeds de koloniale gedachte ingang te laten vinden bij de bevolking.’

De titel van uw boek, ‘Koloniseren om te beschaven’, vat de centrale gedachte van al die teksten samen: wij, Europeanen, brengen de beschaving bij de primitieve bevolking. Werd dat basisidee nooit in vraag gesteld?
‘Amper. Er was kritiek op de manier waarop de kolonisatie werd aangepakt, niet op de kolonisatie zelf. Al waren er uitzonderingen, zoals Cyriel Buysse, Henri van Booven, die de prachtige roman Tropenwee schreef, of de handelaar Anton Gresshof, die sterk uithaalde naar wat er in Congo gebeurde.’

De scherpste aanvallen, zeker in de tijd van Leopold II, kwamen uit het buitenland. Had dat geen invloed op wat er in het Nederlands verscheen?
‘De kritiek van mensen als Roger Casement, Edmund Morel, Mark Twain of Joseph Conrad was vooral politiek heel belangrijk. De publieke opinie keerde zich, met name in Engeland, tegen Leopold II. Maar in de Nederlandstalige literatuur is daar geen weerslag van te vinden.’

Hoe relevant is die koloniale literatuur vandaag nog?
‘Vanuit cultuurhistorisch oogpunt lijkt ze me erg belangrijk. Ruim tachtig procent van de publicaties verdedigt de officiële beschavingsagenda, en schaart zich achter de drie pijlers van de koloniale maatschappij: kerk, staat en industrie. In Vlaanderen heerste er blijkbaar een grote consensus over al het goede werk dat in Congo gebeurde. Er was nauwelijks een tegenstem te horen. Terwijl het toch wel duidelijk was – en ik ga er in het boek ook uitgebreid op in – dat de koloniale realiteit vaak haaks stond op dat beschavingsideaal.’

Kregen de Congolezen zelf ook een stem?
‘De Congolezen komen vooral aan bod als lijdend voorwerp voor al die beschavingsactiviteiten – en in vrijwel alle gevallen betonen ze zich dankbaar voor wat de kolonisatie hen heeft gebracht.’

René Poortmans is de uitzondering die de regel bevestigt.
‘Poortmans schreef eind jaren 30 twee koloniale romans, waaronder Moeder ik sterf. De titel van dat boek wordt uitgesproken door een zwart personage, en het vat zijn lot goed samen. Echt veel potten brak Poortmans niet, en er is wel wat aan te merken op zijn romans, maar in zijn manier van kijken naar de kolonisatie was hij wel baanbrekend en uniek in zijn tijd.’

De grote Vlaamse schrijvers van de koloniale tijd hebben opvallend genoeg amper over Congo geschreven. Buysse is een uitzondering, Gerard Walschap is een andere.
‘Walschap reisde zelf naar Congo na de dood van zijn broer Alfons. Hij bezocht de missiepost waar zijn broer actief was geweest. In de kamer van Alfons besliste hij een Congoroman te schrijven – als eerbetoon aan zijn broer, die dat graag had willen doen. Dat werd Oproer in Congo, een roman uit 1953. Walschap pleitte daarin voor een kolonisatie met een menselijk gelaat, die rekening hield met de stem van de zwarte. Toen misschien een interessante gedachte, maar dat hij ten gronde een pleidooi vóór de kolonisatie afstak, heeft hem toch veel kritiek opgeleverd.’

U legt de laatste hand aan een tweede boek, over de postkoloniale literatuur. Verandert er iets fundamenteels na de Congolese onafhankelijkheid van 1960?
‘De onafhankelijkheid kwam onverwacht en snel, en ging gepaard met nogal wat geweld. In de jaren daarna kreeg je een opbloei van de koloniale letterkunde. Er was duidelijk een schok die verwerkt moest worden, maar tot een dieper doordenken over de kolonisatie op zich leidde dat niet. Veel romans over de moeilijkheden na de onafhankelijkheid bleven oppervlakkig. De schuld voor het geweld werd bij de zwarten gelegd; tijdens de opstand had de primitieve aard van de zwarte plots weer de bovenhand gekregen. De beschavingsretoriek van vroeger bleef gewoon overeind. Met één verschil: voor de onafhankelijkheid haalde de beschaving de bovenhand op de primitiviteit, nadien was het andersom. Van de uitbuiting die de grondslag vormde van de kolonisatie werd met geen woord gerept…’

Hoe kijkt u naar het werk van Jef ­Geeraerts?
‘Hij was getalenteerd, maar ik word niet vrolijk van wat hij met dat talent heeft gedaan.’

‘De manier waarop hij naar vrouwen kijkt, maakt zijn werk onleesbaar.’

‘Daarnaast wil hij zich, als een soort van primitieve natuurmens, op het niveau van de Congolees plaatsen, maar dan wel met alle voordelen van de koloniale elite. Hoe hij zich met een glas whisky in de ene en zijn geweer in de andere hand een blank paradijsje had geschapen, met beschikbare zwarte vrouwen op afroeping, zou potsierlijk zijn als het niet zo tragisch was. Wat mij betreft is Geeraerts aan een herwaardering toe. En daar bedoel ik mee: een ont-waardering.’
Hoe lang heeft die beschavingsretoriek standgehouden?
‘De grote Nederlandstalige Congoroman, die de hele geschiedenis in perspectief plaatst, moet nog geschreven worden. Paul Brondeel schreef twee mooie, heel kritische boeken, maar het ultieme boek dat tot de kern doordringt, is er nog niet. Al was er natuurlijk wel de grote kentering, met Terug naar Congo van Lieve Joris. Voor het eerst ging een blanke schrijver naar Congo met de bedoeling om de Congolees te leren kennen. Ze vertrok in het voetspoor van haar oom missionaris, maar liet de vreemde biotoop waarin die had geleefd achter zich, en ging op zoek naar het échte Congo.’
Land: COD
FET
De Tijd meldt onderzoek Staatsveiligheid naar mogelijke witwas door Didier Reynders - Ook Congo wordt genoemd
ID: 201909141157
DESKECO
La Tripartite Lourenço-Kagame-Fatshi décide de la réhabilitation du chemin de fer Kolwezi-Dilolo jusqu'à Bengwela [Benguela]
ID: 201906011486
PAR DESKECO - 01 JUIN 2019, DANS ACTUALITÉS
A l’issue de cette tripartite Angola - Rwanda - Rdc, indique son communiqué final, les trois Présidents de la République ont entre autres abordé des questions de développement et de coopération régionale. Sur ce plan, ils se sont donc convenus d'intensifier des échanges économiques et commerciaux, et de la réhabilitation du chemin de fer Kolwezi-Dilolo (en RDC) pour rejoindre Bengwela en Angola.

Des officiels de haut-rang des trois pays concernés (dont les noms ne sont pas cités dans le communiqué) qui ont pris part à cette tripartite, sont chargés de prendre des mesures appropriées pour la mise en oeuvre des résolutions de cette réunion.

Par ailleurs, dans leurs échanges, un accent particulier a été mis également sur le rétablissement de la sécurité dans l'ensemble de la région des Grands-Lacs. Joao Lourenço, Paul Kagame et Félix Tshisekedi ont ainsi décidé de renforcer l'axe Congo - Angola - Rwanda (CAR), auquel ils associeront d'autres Chefs de l'Etat de la région en vue de trouver des voies et moyens pour éradiquer le phénomène des groupes armés congolais et étrangers (qui pillent les ressources naturelles de la Rdc), ainsi que pour toutes les questions liées à la sécurité des Etats de la sous-région.

Dans ce même contexte, renchérit le communiqué, les trois Chefs d'Etat ont décidé de redynamiser la Conférence internationale pour la région des Grands-lacs (CIRGL), « cadre idéal pour la résolution des problèmes de la sous-région ».

Lepetit Baende
Land: COD, AGO, RWA
Etambala Zana Mathieu
verschenen bij Sterck & De Vreese: Veroverd. Bezet. Gekoloniseerd. Congo 1876-1914
ID: 201905015539
464 pp.

Is over de geschiedenis van de kolonisatie van Congo al niet alles gezegd en geschreven? Neen, zegt Zana Etambala. Veel dagboeken, brieven en andere documenten liggen te wachten op onderzoek. Hij dook zelf jarenlang in archieven en vond voor dit boek verrassend nieuw materiaal. Hij komt tot het besluit dat dé kolonisatie telkens anders verliep en de kolonisator zijn tactieken aanpaste naargelang de omstandigheden. In vijf verhalen schetst Etambala hoe Leopold II op verschillende tijdstippen andere methodes hanteerde om zijn doel te bereiken. Sleutelwoorden zijn geldgewin, nietsontziend machtsmisbruik en buitensporig geweld.
Zo kon de Compagnie du Kasaï in het Kuba-rijk probleemloos het rubber van de streek exploiteren. De katholieke missies lieten zich zonder moeite door deze concessiemaatschappij betalen. Ondanks de beperkte weerstand van de inheemse bevolking in de Evenaarstreek leidden de verplichte rubbertaksen er tot onbeschrijfelijke wreedheden. Het Mai Ndombe-meer, vroeger het Leopold II-meer, werd vanaf 1895 geëxploiteerd als een deel van het Kroondomein. Ook hier heerste een waar schrikbewind.
'Veroverd. Bezet. Gekoloniseerd. Congo 1876-1914' is een noodzakelijk boek dat iedereen moet lezen voor wie wil weten hoe het er echt aan toeging tijdens de vroege kolonisatie van Congo.
Zana Etambala werd geboren in Congo en woont sinds 1962 in Vlaanderen. Hij is doctor in de geschiedenis. Hij doet voltijd historisch onderzoek in de Sectie Geschiedenis Hedendaagse Tijd van het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren.
Land: COD
STANARD Matthew
The Leopard, the Lion, and the Cock. Colonial Memories and Monuments in Belgium
ID: 201904241447
Thought-provoking reflection on culture, colonialism, and the remainders of empire in Belgium after 1960
The degree to which the late colonial era affected Europe has been long underappreciated, and only recently have European countries started to acknowledge not having come to terms with decolonisation. In Belgium, the past two decades have witnessed a growing awareness of the controversial episodes in the country’s colonial past. This volume examines the long-term effects and legacies of the colonial era on Belgium after 1960, the year the Congo gained its independence, and calls into question memories of the colonial past by focusing on the meaning and place of colonial monuments in public space.

The book foregrounds the enduring presence of “empire” in everyday Belgian life in the form of permanent colonial markers in bronze and stone, lieux de mémoire of the country’s history of overseas expansion. By means of photographs and explanations of major pro-colonial memorials, as well as several obscure ones, the book reveals the surprising degree to which Belgium became infused with a colonialist spirit during the colonial era.

Another key component of the analysis is an account of the varied ways in which both Dutch- and French-speaking Belgians approached the colonial past after 1960, treating memorials variously as objects of veneration, with indifference, or as symbols to be attacked or torn down. The book provides a thought-provoking reflection on culture, colonialism, and the remainders of empire in Belgium after 1960.

Free digital appendix: detailed list of monuments in Belgium linked to the country’s colonial past (zie Excel-file in File 1)
Radio Okapi
Election des gouverneurs en RDC : 16 provinces pour le FCC, Lamuka et CACH remporte chacun une province
ID: 201904101852
Publié le mer, 10/04/2019 - 18:52 | Modifié le mer, 10/04/2019 - 19:53
La Commission électorale nationale indépendante (CENI) a organisé mercredi 10 avril l’élection des gouverneurs et vice-gouverneurs dans 22 provinces de la République démocratique du Congo. Selon les résultats provisoires, le Front commun pour le Congo (FCC) du sénateur à vie Joseph Kabila gagne dans seize provinces. La coalition Lamuka, qui a porté la candidature de Martin Fayulu, remporte dans une province, tout comme le Cap pour le changement (CACH), coalition du président Félix Tshisekedi.

Ci-dessous, la liste des gouverneurs (18) élus :
Haut-Uélé : Christophe Nangaa (13 voix), FCC/ADRP
Ituri : Jean Bamanisa (24/47), FCC/RIA
Sud-Kivu : Théo Ngwabidje Kasi (38 voix), FCC/AFDC
Tanganyika : Mwanza Mbala Kabila Zoe (16/25), FCC/PPRD
Haut Katanga : Jacques Kyabulya Katwe (32/48), FCC/PPRD
--------------------------------------------------------------------------------
Bas-Uélé : Senga Valentin (10 voix sur 18), FCC/PPRD
Equateur: Bobo Boloko Bolumbu (15/20), FCC/PPRD
Kasaï : Dieudonné Pieme (25/31), FCC/PPRD
Kasaï-Oriental : Jean Maweja Muteba, CACH/UDPS
Kongo-Central : Athou Matubwana (28 voix), FCC/PPRD
Kwango : Jean-Marie Peti Pet (19/21), FCC/Palu
Lomami: Sylvain Lubamba (19/26), FCC/PPRD
Kwilu: Willy Itshimbala (29/48), FCC/PPRD
Lualaba: Muyej Mangez Mans (19/22), FCC/PPRD
Maniema : Augustin Musafiri (14/24), FCC/PPRD
Mongala : Ngbundu Crispin, Lamuka
Tshuapa: Pancrace Boongo, FCC/PPRD
Kinshasa: Gentiny Ngobila (29/48), FCC/PPRD.

Dans 4 provinces, la CENI devra organiser un deuxième tour pour départager les candidats. Au Haut-Lomami, deux candidats passent au deuxième tour : Kalenga Ngandu et Lenge.

Au Kasaï-Central, le deuxième tour va départager, dans trois jours, Martin Kabuya de l’AFDC qui a obtenu 15 voix et Valentin Ngandu du PPRD qui a eu 9 voix.

Bienvenu Seti et isato Nzege vont s’affronter au deuxième tour. Il en est de même dans la Tshopo entre Wale Lufungula (7 voix) et Constant Lomata (8 voix).

Les élections sont suspendues dans deux provinces (Sankuru et Sud-Ubangi), conformément à l’arrêt du Conseil d’Etat.

Au Nord-Kivu et dans la Maï-Ndombe, les élections seront organisées après l’installation des assemblées provinciales.